۱. چه کسانی میتوانند در ترکیه ملک بخرند؟
ترکیه بر اساس اصل عمل متقابل، به شهروندان بیشتر کشورهای جهان اجازه خرید خانه، ملک تجاری و زمین را میدهد. برای شهروندان چند کشور محدودیتهایی وجود دارد؛ پیش از تصمیم به خرید، وضعیت ملیت خود را از مشاورتان بپرسید.
- املاک واقع در مناطق نظامی و مناطق امنیتی به خارجیها فروخته نمیشود. این بررسی بهصورت رسمی توسط اداره ثبت اسناد (تاپو) انجام میشود.
- یک شخص حقیقی خارجی میتواند در کل ترکیه حداکثر ۳۰ هکتار ملک داشته باشد. همچنین مجموع مساحتی که خارجیها در یک شهرستان میتوانند مالک آن باشند، به ۱۰٪ مساحت آن شهرستان محدود است.
- شرکتهای ترکیهای با شریک خارجی تابع قوانین متفاوتی هستند؛ اگر قصد خرید به نام شرکت دارید، با وکیل مشورت کنید.
۲. روند خرید، گامبهگام
- ملک را انتخاب کنید و سند آن را بررسی کنید. مشاور شما وجود رهن، توقیف یا یادداشت روی سند، وضعیت طرح تفصیلی (ایمار) و پایانکار (ایسکان) را بررسی میکند.
- کد مالیاتی ترکیه بگیرید. با گذرنامه در هر اداره مالیاتی و در همان روز صادر میشود.
- در یک بانک ترکیهای حساب باز کنید. الزامی نیست، اما توصیه میشود تا پرداختها مستند باشند و قبوض و مالیاتها بهراحتی پرداخت شوند. اگر به شهروندی یا معافیت مالیات بر ارزش افزوده فکر میکنید، پرداخت باید با ارز خارجی و از طریق بانک انجام شود.
- توافق اولیه را کتبی کنید. اگر بیعانه پرداخت میشود، مبلغ، برنامه پرداخت و شرایط انصراف باید مکتوب باشد. برای اطمینان بیشتر میتوان قرارداد وعده فروش را نزد دفتر اسناد رسمی (نوتر) امضا کرد.
- گزارش ارزیابی تهیه میشود. در فروش به خارجیها، گزارش یک شرکت ارزیابی دارای مجوز از هیئت بازار سرمایه (SPK) الزامی است. این گزارش در سامانه ثبت اسناد بارگذاری میشود.
- درخواست انتقال سند و نوبت. درخواست از طریق سامانه Web Tapu ثبت میشود. بررسی امنیتی نظامی در این مرحله بهصورت رسمی انجام میشود و ممکن است چند روز به زمان اضافه کند.
- عوارض پرداخت میشود. عوارض انتقال سند و هزینه خدمات ثبت پیش از نوبت پرداخت میشوند.
- روز انتقال سند. خریدار و فروشنده (یا وکلای رسمی آنها) در اداره ثبت اسناد امضا میکنند. برای خریدارانی که ترکی نمیدانند، مترجم رسمی سوگندخورده حضور دارد. پرداخت بهای ملک معمولاً درست پیش از امضا و با حواله بانکی انجام میشود. سند جدید شما همان روز صادر میشود.
اگر مدارک آماده باشد، کل روند معمولاً ۱ تا ۳ هفته طول میکشد. در خرید پیشفروش یا ساختمانهای نوساز بدون سند نهایی، زمان ممکن است متفاوت باشد.
۳. مدارک لازم
- اصل گذرنامه و ترجمه ترکی تأییدشده آن نزد دفتر اسناد رسمی
- کد مالیاتی ترکیه
- گزارش ارزیابی از شرکت دارای مجوز SPK
- عکس پرسنلی (در بسیاری از ادارات هنگام انجام کار گرفته میشود)
- بیمهنامه اجباری زلزله (DASK) به نام خریدار
- گواهی خرید ارز که پرداخت با ارز خارجی را نشان دهد (برای شهروندی یا معافیت مالیات بر ارزش افزوده)
- اگر نمیتوانید حضور داشته باشید: وکالتنامه صادرشده در کنسولگری ترکیه یا دارای آپوستیل، همراه با ترجمه ترکی
۴. هزینهها و مالیاتها
| هزینه | مبلغ |
|---|---|
| عوارض انتقال سند | ۴٪ بهای فروش؛ طبق قانون خریدار و فروشنده هر کدام ۲٪ میپردازند، اما طرفین میتوانند توافق دیگری داشته باشند |
| هزینه خدمات ثبت | مبلغ ثابت برای هر معامله |
| گزارش ارزیابی | بسته به شرکت ارزیابی متفاوت است |
| مترجم رسمی و دفتر اسناد | بسته به معامله متفاوت است |
| حقالزحمه مشاور املاک | سقف قانونی ۲٪ بهای فروش بهعلاوه مالیات بر ارزش افزوده |
| مالیات بر ارزش افزوده (فقط در اولین فروش توسط سازنده) | ۱٪، ۱۰٪ یا ۲۰٪؛ برای غیرمقیمان در اولین فروش ممکن است معافیت اعمال شود، به شرط آنکه بها با ارز خارجی وارد ترکیه شود و ملک تا یک سال فروخته نشود |
| بیمه زلزله DASK | حق بیمه سالانه بر اساس متراژ و نوع سازه |
| مالیات ملک | هر سال به شهرداری پرداخت میشود؛ از سال پس از خرید آغاز میشود |
ماشینحساب دقیق (به زبان ترکی): محاسبه هزینههای انتقال سند
۵. اقامت از طریق خرید ملک
خارجیهایی که در ترکیه صاحب خانه هستند، میتوانند برای اقامت کوتاهمدت درخواست دهند.
- برای خانههایی که از ۱۶ اکتبر ۲۰۲۳ به بعد خریداری شدهاند، بهای فروش درجشده در سند باید دستکم معادل ۲۰۰٬۰۰۰ دلار آمریکا باشد. این مبلغ باید با یک واحد تأمین شود؛ ارزش چند واحد با هم جمع نمیشود.
- ملک باید مسکونی باشد؛ زمین یا ملک تجاری از این راه پذیرفته نمیشود.
- اداره مهاجرت ممکن است برخی محلهها را که سهم ساکنان خارجی در آنها بالاست، به روی درخواستهای اقامت ببندد. چون این فهرست تغییر میکند، وضعیت محله را پیش از خرید بررسی کنید.
- درخواست از طریق سامانه e-İkamet ثبت میشود. اقامت معمولاً یکساله صادر میشود و قابل تمدید است. همسر و فرزندان زیر سن قانونی نیز میتوانند در درخواست گنجانده شوند.
۶. شهروندی ترکیه از طریق سرمایهگذاری
خارجیهایی که ملکی به ارزش دستکم ۴۰۰٬۰۰۰ دلار آمریکا بخرند، میتوانند از مسیر استثنایی برای شهروندی ترکیه درخواست دهند.
- ارزش ملک با گزارش ارزیابی دارای مجوز SPK اثبات میشود. مبلغ کل را میتوان با خرید بیش از یک ملک تأمین کرد.
- روی سند ملک قید میشود که ملک تا ۳ سال فروخته نخواهد شد.
- پرداخت باید با ارز خارجی و از طریق بانک انجام شود و با گواهی خرید ارز اثبات گردد.
- همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال میتوانند در درخواست گنجانده شوند.
- این روند شامل گواهی انطباق، اقامت و درخواست شهروندی است و ممکن است چند ماه طول بکشد. همکاری با وکیل باتجربه توصیه میشود.
۷. پس از خرید
- اشتراک برق، آب و گاز را به نام خود منتقل کنید (با سند و گذرنامه).
- بیمه زلزله DASK را هر سال تمدید کنید.
- مالیات ملک را هر سال در دو قسط، در ماههای مه و نوامبر، به شهرداری بپردازید.
- اگر خانه را اجاره دهید، درآمد اجاره بیش از سقف معافیت سالانه باید هر سال در ماه مارس اظهار شود.
- اگر پیش از گذشت ۵ سال بفروشید، سود شما ممکن است مشمول مالیات بر افزایش ارزش شود.
۸. نکات مهم
- با دفتر املاکی کار کنید که مجوز رسمی تجارت املاک دارد.
- کل مبلغ را پیش از روز انتقال سند نپردازید؛ بیعانه و برنامه پرداخت را مکتوب کنید.
- پیش از خرید، سند، وضعیت طرح تفصیلی و پایانکار را بررسی کنید.
- مبالغ زیاد پول نقد همراه نداشته باشید؛ از طریق بانک پرداخت کنید.
- بهایی که در اداره ثبت اعلام میشود باید بهای واقعی فروش باشد. اعلام بهای کمتر ممکن است بعدها در درخواست اقامت، شهروندی و هنگام فروش مشکل ایجاد کند.
فقط جهت اطلاع. قوانین اغلب تغییر میکنند؛ این راهنما جایگزین مشاوره حقوقی نیست. پیش از تصمیمگیری با مشاور خود و در صورت لزوم با وکیل صحبت کنید. آخرین بهروزرسانی: نوامبر ۲۰۲۶.